Successieplanning

Hoe maakt u zelf een geldig testament?

Om er zeker van te zijn dat u een geldig testament opmaakt, dat na uw overlijden volledig uitgevoerd zal kunnen worden, doet u best beroep op een notaris. De notaris kan een authentiek of internationaal testament opstellen, waarmee u het meeste zekerheid heeft. Een testament bij de notaris betekent ook wel meer planningswerk, minstens één afspraak ter plaatse, bijkomende kosten en minder discretie. Om die redenen kiezen mensen er soms voor om zelf een testament op te stellen. Dat is perfect mogelijk. De wet bepaalt de geldigheidsvoorwaarden:

1. Zelf geschreven: u moet uw testament zelf en met de hand schrijven. Een getypt testament is niet geldig. U mag het testament ook niet door iemand anders laten schrijven. Enkel uw geschrift mag op het papier te lezen zijn. Een kleine kribbel van iemand anders maakt uw testament al ongeldig. Het kan dus niet om op één papier twee testamenten te schrijven. Elk testament heeft een afzonderlijk en blanco papier nodig.

2. Gedateerd: u moet in uw testament uitdrukkelijk de dag, maand en het jaar vermelden waarop u uw testament opgesteld heeft.

3. Gehandtekend en met naam: u moet uw volledige naam vermelden en u moet uw testament op het einde duidelijk ondertekenen. U doet dat bij voorkeur met de handtekening die op uw paspoort staat en die door iedereen officieel gekend is.

Aan al deze voorwaarden moet voldaan zijn.

U zorgt er daarnaast ook voor dat uw testament in leesbare en duidelijke taal opgesteld is. Beschrijf in detail wat u wil dat met uw vermogen gebeurt. Zorg dat er na uw overlijden geen onduidelijkheid kan zijn over wat u exact bedoeld heeft.

Vermijd het gebruik van Tipp-ex of een andere inkt-uitwisser. Gebruik geen potlood en kies voor inkt die niet snel vervaagt

U kan uw testament zelf bewaren of afgeven aan de notaris. Dat laatste is aan te raden. De notaris zal het testament laten registreren in een centraal register. Op die manier wordt uw testament zeker gevonden na uw overlijden en krijgen uw erfgenamen er officieel kennis van. Als u uw testament zelf bewaart, dan loopt u het risico dat iemand het na uw overlijden kan verstoppen of vernietigen. Het is voor de erfgenamen in zo'n scenario ook makkelijker om de geldigheid van het testament te betwisten. 

jess-watters-555452-unsplash.jpg

Het nieuwe erfrecht: kiezen is verliezen?

Het nieuwe erfrecht: kiezen is verliezen?

Op 1 september 2017 werd de nieuwe erfwet in het Belgisch staatsblad gepubliceerd. Vanaf 1 september 2018 treedt de nieuwe wet in werking. En dat brengt een belangrijke vraag mee voor cliënten die momenteel reeds een vermogensplanning hebben, met name: onder welk erfrecht willen zij vallen? Het oude of het nieuwe?

Als u niets onderneemt, dan zal het nieuwe erfrecht van toepassing worden op uw situatie en bestaande vermogensplanning. Dat kan in bepaalde gevallen heel nefast uitdraaien. De wetgever voorziet daarom de mogelijkheid om bij de notaris een "verklaring tot behoud" af te leggen, waarin u verklaart dat de oude regels op u van toepassing blijven. U kan zo'n verklaring tot 31 augustus 2018 afleggen.

Het nieuwe erfrecht brengt een heel aantal wijzigingen met zich mee. De drie voornaamste wijzigingen zijn (i) het feit dat ouders méér kunnen wegschenken of legateren, (ii) dat er meer opties komen om een erfovereenkomst te sluiten en (iii) dat de wijze van het waarderen van schenkingen verandert, zonder onderscheid tussen roerende en onroerende goederen. Elke cliënt moet dus voor zichzelf oordelen of een overgang naar de nieuwe regels zinvol en opportuun is. Daarbij moeten cliënten ook rekening houden met de fiscale gevolgen van hun beslissing. 

Meer weten? The Legal Home gaat hierover graag het gesprek met u aan.

sebastien-marchand-9747.jpg

De testamentuitvoerder: Amerikaanse toestanden of zinvol in uw Belgische successieplanning?

De testamentuitvoerder: Amerikaanse toestanden of zinvol in uw Belgische successieplanning?

Hoe kan u er zeker van zijn dat na uw overlijden uw vermogen verdeeld wordt zoals u zelf heeft voorzien en wenst? U zal er zelf alvast niet meer zijn om te zorgen voor een juiste verdeling en uw familieleden hebben doorgaans te grote belangen om deze taak op een objectieve manier te kunnen uitvoeren.

In principe zijn uw erfgenamen verplicht om uw erfenis op een correcte manier te vereffenen en verdelen. Maar soms lukt dat niet, bijvoorbeeld omdat de erfgenamen het niet eens zijn met de voorziene verdeling of omdat ze onvoldoende kennis van zaken hebben en daardoor geen juiste uitvoering geven aan uw testament.

Een testamentuitvoerder biedt dan de oplossing.

In principe kan iedereen als testamentuitvoerder worden aangesteld: een familielid, een vriend, een advocaat, een notaris, een vrederechter, etc. De testamentuitvoerder moet natuurlijk wel bekwaam zijn. Een minderjarige kan niet als testamentuitvoerder worden aangeduid. Er kunnen ook meerder personen worden aangeduid. U regelt dan best uitdrukkelijk hoe deze personen met elkaar moeten samenwerken. De aanstelling gebeurt op dezelfde manier als de opmaak van een testament. Er gaan dus wel bepaalde vormvereisten gepaard met zo’n aanstelling.

De testamentuitvoerder is een lasthebber. Zijn opdracht bestaat erin het testament van de overledene uit te voeren. De testamentuitvoerder kan zijn opdracht aanvaarden of afwijzen. Om te vermijden dat de door u aangestelde testamentuitvoerder de opdracht niet zou aanvaarden na uw overlijden, doorspreekt u de aanstelling best tevoren met de betrokken persoon. De testamentuitvoerder moet als lasthebber rekening en verantwoording afleggen voor zijn beheersmandaat.

In principe komen alle relevante kosten die de testamentuitvoerder maakt en die gepaard gaan met de uitvoering van zijn mandaat, ten laste van de nalatenschap. De testamentuitvoerder kan daarnaast ook een vergoeding ontvangen voor zijn werkzaamheden. De Vlaamse Belastingdienst lanceerde op 8 februari 2016 een standpunt over de grootte van deze vergoeding: als de vergoeding meer dan 5% van de beheerde goederen bedraagt, dan zal de vergoeding als een legaat worden beschouwd en zal de testamentuitvoerder er belastingen op moeten betalen (zie daarvoor deze beslissing).

aaron-burden-123584.jpg

Hou de touwtjes in handen: de zorgvolmacht

Hou de touwtjes in handen: de zorgvolmacht

Wanneer cliënten bij The Legal Home over hun successieplanning komen spreken, zijn ze meestal gefocust op hun eigendommen en bezittingen. Het materiële en financiële aspect van een vermogensplanning is natuurlijk fundamenteel, maar ook het geestelijk aspect wordt best besproken. Cliënten moeten m.a.w. niet enkel een successieplanning opmaken voor hun materieel vermogen, maar ook voor hun geestelijk vermogen.

Met de zorgvolmacht regelt u proactief op welke manier er in uw plaats beslist moet worden wanneer u zelf niet meer in staat bent om beslissingen te nemen of uw vermogen te beheren. De zorgvolmacht is een buitengerechtelijke bescherming. Dit betekent dat de Vrederechter daarin niet moet tussenkomen. Dat laatste zal wél nodig zijn wanneer u op voorhand geen zorgvolmacht heeft opmaakt.

U kan een zorgvolmacht opstellen zolang u geestelijk bekwaam bent. De zorgvolmacht mag zowel onderhands als notarieel opgesteld zijn, maar moet zeker geregistreerd worden bij het "Centraal Register der Lastgevingsovereenkomsten". De registratie moet gebeuren zolang de opsteller ervan bekwaam is en kan gebeuren via de notaris of het Vredegerecht. De zorgvolmacht moet duidelijk tot doel hebben om van toepassing te zijn wanneer de volmachtgever zich in een toestand van wilsonbekwaamheid bevindt.

U kan in uw zorgvolmacht één of meerdere personen aanstellen, die uw goederen mogen beheren wanneer u daar zelf niet meer in staat toe zou zijn. Deze persoon of personen mogen enkel over het beheer van uw goederen beslissen. De volmachthouder kan dus geen persoonlijke of medische beslissingen voor u nemen. Dat kan u gelukkig wel regelen via een ander type document.

Als u meerdere personen zou aanduiden, dan moet u ook voorzien hoe ze moeten samenwerken in de uitoefening van hun taak. Ook een duidelijke omschrijving van de taak van de volmachthouders is een must. U kan de opdracht heel ruim omschrijven (“alle handelingen in het kader van het beheer van mijn vermogen”) of beperken tot bepaalde handelingen (“de verkoop van mijn onroerende goederen”).

Heet van de naald: erfbelasting ontwijken via een huwelijkscontract wordt onmogelijk

Heet van de naald: erfbelasting ontwijken via een huwelijkscontract wordt onmogelijk

Belastingvrij vermogen doorschuiven via uw huwelijkscontract kan niet meer. De Vlaamse regering stelt paal en perk aan die praktijk omdat ze na een arrest van het Hof van Cassatie miljoenen euro's erfbelasting dreigt mis te lopen.

Echtgenoten die willen dat de langstlevende het hele vermogen erft, kunnen in hun huwelijkscontract speciale clausules opnemen. Die langstlevende kan zo zelfs meer dan de helft van het gemeenschappelijke vermogen in handen krijgen.

Hij moet dan wel erfbelasting betalen op dat surplus als het koppel, zoals de meesten, gehuwd is onder het wettelijk stelsel. Dat staat al sinds 1851 uitdrukkelijk in de belastingwet, net om te vermijden dat koppels hun huwelijkscontract zouden inschakelen enkel en alleen om erfbelasting te ontwijken.

Successieplanners vonden echter 'gaten' in die regel, bijvoorbeeld als het koppel gehuwd is met scheiding van goederen. Daardoor duiken in die huwelijkscontracten steeds vaker verrekenbedingen zoals 'alsof-bedingen' op.

Successieplanners oordelen dat met die verrekenbedingen grote vermogens tussen echtgenoten overgedragen kunnen worden vrij van erfbelasting. De belastingdienst beschouwt ze als fiscaal misbruik. Er lopen al jaren tal van juridische procedures over.

Het Hof van Cassatie beslechtte in maart de discussie en sprak zich uit in het nadeel van het Vlaams Gewest. Dat gewest is sinds de zesde staatshervorming verantwoordelijk voor de regels van de erfbelasting.

Een veralgemeende toepassing van de verrekenbedingen zou de inkomsten uit de erfbelasting zwaar aantasten. Vorig jaar inde de Vlaamse belastingdienst 161 miljoen euro aan erfbelasting bij echtgenoten, van wie een op de vier gehuwd is met scheiding van goederen. De hangende geschillen alleen al hebben betrekking op 2,5 miljoen euro. Fiscalisten menen dat de Vlaamse regering het potentiële verlies zelfs nog onderschat.

De Vlaamse regering neemt het zekere voor het onzekere en past de Vlaamse Codex Fiscaliteit aan zodat op die clausules toch erfbelasting van toepassing is. 'De bedoeling is paal en perk te stellen aan het oneigenlijk ontwijken van erfbelasting. Het kan niet de bedoeling zijn dat wie zich juridisch laat bijstaan en voldoende financiële middelen heeft, ontsnapt aan een belasting die alle andere mensen wél betalen', rechtvaardigt minister van Begroting Bart Tommelein (Open VLD) de ingreep.

De bedoeling is dat het decreet tegen het einde van het jaar in werking treedt, op voorwaarde dat de Raad van State geen opmerkingen heeft bij het voorstel dat de Vlaamse regering midden juli goedkeurde.

Terwijl Vlaams minister van Begroting Bart Tommelein (Open VLD) verrekenbedingen in het huwelijkscontract fiscaal een halt toeroept, wil de federale minister van Justitie Koen Geens (CD&V) ze net standaardiseren. Hij overweegt een nieuw type huwelijksstelsel van scheiding van goederen met verrekening van aanwinsten in te voeren.

Geens vindt dat het stelsel van zuivere scheiding van goederen de familiale solidariteit te veel doorbreekt omdat er geen gemeenschappelijk vermogen wordt opgebouwd. Als bijvoorbeeld een van beide echtgenoten de carrière on hold zet in functie van het gezin, kan dat tot scheeftrekkingen leiden.

In het nieuwe huwelijksstelsel zou die thuisblijvende partner wel meedelen in de vermogensopbouw van de andere partner. Het idee van een nieuw huwelijksstelsel maakt deel uit van de aanpassing van het huwelijksvermogensrecht waar Geens aan werkt. Die hervorming vormt een tweeluik met de modernisering van het erfrecht die het parlement enkele weken geleden goedkeurde.

Bron: De Tijd, 28/07/2017